Sau khi xăm, mỗi thợ thường đưa ra một danh sách kiêng cữ riêng cho khách, và độ dài ngắn của danh sách này khác nhau tuỳ người. Bài viết này tổng hợp lại các điều kiêng cữ phổ biến và lý do đằng sau chúng, để học viên có cơ sở tư vấn khách hàng rõ ràng hơn thay vì chỉ lặp lại theo thói quen truyền miệng.
Đây là điều gần như tất cả mọi người trong nghề đều đồng ý cần kiêng cữ. Hình xăm tồn tại lâu dài trên da nhờ mực nằm ở lớp hạ bì, nhưng cơ thể vẫn xem mực là tác nhân lạ và tìm cách đào thải dần qua thời gian — đây là lý do hình xăm mờ dần theo năm tháng.
Tia UV có khả năng xuyên qua lớp thượng bì, gây tổn thương tế bào da và đẩy nhanh quá trình đào thải hạt mực, khiến hình mờ nhanh hơn, đặc biệt trong 14 ngày đầu khi hình còn đang lành. Vì vậy nên mặc quần áo dài tay để che hình xăm mới, dùng kem chống nắng chuyên dụng cho hình xăm khi bất khả kháng (không dùng kem chống nắng thông thường lên hình mới), và tiếp tục che chắn, dùng kem chống nắng ngay cả khi hình đã lành để giữ nét rõ lâu hơn.
Quan điểm về việc kiêng nước khác nhau khá nhiều giữa các thợ. Vấn đề không nằm ở nước nói chung, mà ở loại nguồn nước và cách tiếp xúc:
| Tình huống | Rủi ro | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Nước hồ bơi, nước biển, ao hồ, sông suối | Nhiều clo, vi khuẩn, mầm bệnh dễ xâm nhập vết thương hở | Không bơi hồ bơi công cộng, không tắm biển, sông, hồ |
| Tắm bồn, ngâm hình xăm trong nước tắm | Chất bẩn trôi nổi trong nước bám ngược vào vết thương hở | Chuyển sang tắm vòi sen |
| Xông hơi, tắm quá lâu, xối nước mạnh, chà xát | Độ ẩm tăng đột ngột gây sưng đỏ ngứa; lực mạnh gây kích ứng, dễ tróc vảy | Không xông hơi ướt, không massage; tắm nhanh, dùng tay hoặc gáo múc nước nhẹ nhàng |
| Nước quá nóng hoặc quá lạnh | Da vùng xăm đang yếu, dễ bị bỏng rát | Dùng nước ấm |
| Không lau khô sau khi tắm | Độ ẩm thừa đọng lại có thể gây sưng đỏ, nổi mụn trắng | Dùng khăn sạch thấm khô, để hình thoáng mát trước khi bôi bất cứ gì |
Ngoài ra còn có phương pháp "hồi phục khô" (dry healing, không đụng nước trong giai đoạn đầu) đang được một số người áp dụng, phù hợp với người mẫn cảm với nước hoặc muốn tìm hiểu thêm hướng chăm sóc này.
Xà phòng và sữa tắm thông dụng thường có độ pH cao, chất tạo mùi đậm đặc và chất sát khuẩn mạnh, không phù hợp với da mới xăm. Tuy nhiên, việc làm sạch bề mặt xăm khỏi bụi bẩn vẫn cần thiết, nên nên chọn các loại xà phòng chuyên dụng cho ngành xăm, hoặc các dòng sữa tắm/sữa rửa mặt có nhãn không chứa hương liệu, không gây bí da, dành cho da nhạy cảm. Nên thử trên vùng da lành trước khi dùng lên vùng da mới xăm.
Đây là điều kiêng cữ gây tranh cãi nhiều nhất trong nghề. Một số quan điểm kiêng tuyệt đối các món như gà, hải sản, rau muống, nếp, thịt bò, trong khi một số khác cho rằng không cần thiết. Các nguồn nước ngoài thường chỉ đưa lời khuyên chung chung như tránh đồ ăn nhiều dầu mỡ, nhiều đường, ăn uống lành mạnh — không có danh sách chi tiết như các quan niệm dân gian trong nước.
Chưa có nguồn nào giải thích rõ cơ chế khoa học vì sao những món ăn cụ thể gây sẹo hay mưng mủ, phần lớn xuất phát từ kinh nghiệm dân gian truyền miệng qua nhiều đời và theo quan điểm hàn/nóng của y học cổ truyền. Một số thợ vẫn khuyên khách tránh những món này để an toàn, đặc biệt là hải sản — vốn là nhóm thực phẩm dễ gây dị ứng, kể cả với người không có tiền sử dị ứng rõ ràng khi cơ thể đang yếu đi trong quá trình lành vết thương.
Về đồ uống có cồn, quan điểm phổ biến trong nghề là nên kiêng vì cồn gây loãng máu và ảnh hưởng đến quá trình trao đổi oxy — yếu tố cần thiết cho việc phục hồi mô da.
Tia UV xuyên qua da và đẩy nhanh quá trình cơ thể đào thải hạt mực, khiến hình xăm mờ nhanh hơn, đặc biệt trong giai đoạn đang lành.
Không nhất thiết kiêng nước hoàn toàn. Vấn đề là nguồn nước và cách tiếp xúc: nên tránh nước hồ bơi, biển, ao hồ và tắm bồn, nhưng tắm vòi sen nhẹ nhàng bằng nước ấm vẫn được nhiều thợ chấp nhận.
Phần lớn xuất phát từ kinh nghiệm dân gian, chưa có nguồn giải thích rõ cơ chế khoa học. Nên tư vấn khách theo hướng thận trọng và khuyến khích khách tự quan sát phản ứng cơ thể mình.
Nên chọn xà phòng chuyên dụng cho ngành xăm, hoặc sữa tắm không hương liệu, không gây bí da, dành cho da nhạy cảm.
Học viên được hướng dẫn cách tư vấn khách hàng về chăm sóc sau xăm dựa trên cơ sở rõ ràng, tránh áp đặt các điều kiêng cữ thiếu căn cứ.
Đặt Lịch Tư Vấn Thiết Kế